قیمت‌گذاری و سود

تخفیف در فاکتور: سرِ فاکتور یا روی ردیف؟

تیم حساب‌شاپ·۱۴۰۵/۰۶/۱۳·۸ دقیقه مطالعه
پاسخ کوتاه

تخفیف را روی ردیف بزنید نه سرِ فاکتور، اگر می‌خواهید بعداً سود هر کالا را بدانید. تخفیف سرِ فاکتور فقط جمع را کم می‌کند و معلوم نمی‌شود از سود کدام کالا خورده؛ تخفیف ردیفی مستقیم در حاشیهٔ سود همان کالا می‌نشیند.

تفاوت تخفیف ردیفی با تخفیف کل فاکتور، چرا تخفیف کل باید سهم‌بندی شود، و اثری که روی سود هر کالا و مرجوعی می‌گذارد.

تخفیف دادن ساده به نظر می‌رسد و در دفتر ساده هم هست. جایی که پیچیده می‌شود این است: بعداً که بخواهید بدانید روی هر کالا چقدر سود کرده‌اید، تخفیف کجا باید بنشیند؟

دو راه برای ثبت تخفیف هست و تفاوتشان بیشتر از ظاهرشان است.

تخفیف ردیفی

روی یک قلم مشخص: «این یکی را به‌جای ۲۰۰ هزار، ۱۸۰ هزار.»

این حالت هیچ ابهامی ندارد. تخفیف مال همان کالاست، سودش همان‌جا کم می‌شود، و هر گزارشی درست درمی‌آید.

تخفیف سرِ فاکتور

روی کل مبلغ: «جمعش می‌شود یک میلیون و دویست، بگذارید یک میلیون.»

این همان چیزی است که در عمل بیشتر اتفاق می‌افتد — چانه‌زنی روی عدد نهایی است نه روی تک‌تک اقلام. و همین‌جاست که مشکل شروع می‌شود.

چرا تخفیف کل باید پخش شود

اگر آن دویست هزار تومان تخفیف را به‌عنوان یک عدد جدا نگه دارید و به ردیف‌ها وصلش نکنید، سه چیز خراب می‌شود:

سود هر کالا. گزارش می‌گوید هر ردیف با قیمت کاملش فروخته شده، در حالی که نشده. یعنی سود همهٔ کالاهای آن فاکتور بیشتر از واقع است. اگر عمدهٔ فروشتان با چانه‌زنی است، همهٔ گزارش سود کالایتان خوش‌بینانه است.

مرجوعی جزئی. مشتری یکی از پنج قلم را برمی‌گرداند. چقدر باید پس بدهید؟ قیمت کامل آن قلم، یا قیمتش بعد از سهمش از تخفیف؟ جواب درست دومی است — وگرنه با هر مرجوعی، بخشی از تخفیفی که داده بودید را دوباره پس می‌دهید.

ارزش افزوده. مالیات روی مبلغ بعد از تخفیف حساب می‌شود. اگر تخفیف به ردیف‌ها نچسبد، پایهٔ محاسبه غلط می‌شود.

پخش کردن، به تناسب

راه درست ساده است: تخفیف کل، به نسبت مبلغ هر ردیف بین ردیف‌ها تقسیم می‌شود. ردیفی که نصف فاکتور است، نصف تخفیف را می‌گیرد.

یک ظرافت که خیلی جاها نادیده گرفته می‌شود: گرد کردن. وقتی دویست هزار را بین سه ردیف تقسیم می‌کنید، جمع سهم‌های گردشده ممکن است یک ریال با تخفیف اصلی فرق کند. آن یک ریال باید جایی برود، وگرنه فاکتور شما تراز نیست.

در حساب‌شاپ سهم هر ردیف حساب و ذخیره می‌شود، جمعشان دقیقاً با تخفیف فاکتور برابر است (باقی‌ماندهٔ گرد کردن به بزرگ‌ترین ردیف می‌رود)، و همان سهمِ ذخیره‌شده بعداً برای مرجوعی جزئی استفاده می‌شود. یعنی تخفیفی که امروز دادید، شش ماه بعد سرِ برگشت یک قلم، درست حساب می‌شود.

و یک اشتباه که سود را بی‌صدا می‌خورد

تخفیف را در قیمت کالا نبرید. وسوسه‌اش هست، مخصوصاً سر حراج: قیمت را پایین می‌آورند به‌جای اینکه تخفیف بزنند.

مشکلش این است که قیمت پایه دیگر قیمت واقعی شما نیست. بعد از فصل، سود دورهٔ عادی هم با قیمت حراجی حساب می‌شود، و هیچ‌وقت نمی‌فهمید حراج چقدر برایتان تمام شد. تخفیف را تخفیف ثبت کنید تا دیده شود.

اگر مشتری‌های مختلف قیمت‌های متفاوتی دارند، تخفیف دستی اصلاً ابزار درستی نیست؛ سطح قیمت برای همین است.

سؤال‌های پرتکرار

تخفیف نقدی و تخفیف درصدی فرقی دارند؟

در ثبت نه؛ درصد آخرش به یک مبلغ تبدیل می‌شود. مهم این است که آن مبلغ به ردیف‌ها بچسبد.

تخفیف روی هزینهٔ ارسال هم اعمال می‌شود؟

معمولاً نه. حمل معمولاً از تخفیف مستثناست؛ ردیف‌هایی که مشمول نیستند سهمی نمی‌گیرند.

اگر بعد از صدور فاکتور تخفیف بدهم؟

فاکتور ثبت‌شده اصلاح نمی‌شود. با سند یا فاکتور اصلاحی انجام می‌شود، همان‌طور که مرجوعی انجام می‌شود.

تخفیف روی سود ناخالص اثر می‌گذارد یا هزینه است؟

فروش را کم می‌کند، پس مستقیم در سود ناخالص دیده می‌شود. تخفیفی که به‌عنوان هزینهٔ جدا ثبت شود، حاشیهٔ سود کالا را گمراه‌کننده نشان می‌دهد.

تخفیف کارمندی یا هدیه چه؟

اگر کالا واقعاً از انبار خارج می‌شود، بهتر است به‌عنوان مصرف داخلی یا ضایعات ثبت شود نه فروش با تخفیف صددرصد — وگرنه آمار فروشتان کالایی را نشان می‌دهد که پولی بابتش نیامده.

حساب و کتاب فروشگاهتان را خودکار کنید

حساب‌شاپ سفارش‌های ووکامرس را می‌گیرد، فاکتور و سند حسابداری را خودش می‌سازد و موجودی را هم‌تراز نگه می‌دارد.

شروع رایگان
راهنمای کامل حسابداری فروشگاه اینترنتی از سفارش تا سند، بهای تمام‌شده، موجودی و گزارش‌های ماهانه، یک‌جا ←